Văn hoá

Top 10 các vị thần ai cập mạnh nhất Ai Cập cổ đại

Trong thần thoại Ai Cập có rất nhiều các vị thần, các cư dân ở đây tin rằng tất cả mọi thứ trong trời đất đều được cai quản bởi các vị thần. Vậy nên các đền thờ thần có ở khắp mọi nơi, với mong muốn nhận được sự phù hộ của các vị thần cho mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu. Dưới đây là top 10 Vị thần được sùng bái nhất Ai Cập cổ đại.

Đất nước Ai Cập, nơi được biết đến với văn hóa lâu đời, là một trong hai nền văn mình cổ xưa nhất thế giới, đây cũng là nền văn minh mang nhiều bí ẩn mà cho tới giờ con người vẫn chưa khám phá hết. Họ có những nghi lễ tôn giáo phức tạp mang đậm dấu ấn thần thoại, theo tôn giáo đa thần.

Mỗi vị thần được xây dụng có sự liên kết với nhau trong cùng một hệ truyền thuyết như để giải thích những nghi lễ tôn giáo của người Ai Cập cổ đại. Các vị thầm cai quản và bảo vệ những yếu tố khác nhau trong đời sống như: con người, cây cỏ, động vật… kể cả nội tạng cơ thể người chết và nước sông Nile. Sau đây là các vị thần ai cập chính được nhắc đến nhiều nhất trong cuộc sống hằng ngày của người dân Ai Cập.

Amun – Vị thần tối cao

Giống như thần Zeus vị thần tối cao trong truyền thuyết Hy Lạp cổ đại, Amun-Ra hay còn gọi là thần Amon được coi là vua của các Vị thần và cũng là người được sùng bái nhất trong 10 vị thần Ai Cập cổ đại. Theo đó thần Amun cùng thần Mut và con trai của mình thần Khonsu (Thần Mặt Trăng) là ba vị thần được thờ cúng nhiều nhất Ai Cập cổ đại. Amun là một vị thần quan trọng xuyên suốt lịch sử Ai Cập. Ông là một trong những vị thần quyền lực nhất của thế giới cổ đại với ngoại hình là một người đàn ông đội vương miện có chóp lông dài. Vị thần này được ca ngợi là “Vua của các vị thần”, đem lại may mắn, công bằng và bảo vệ những người dân của mình. Chính vì vậy, Amun trở thành một vị thần bảo hộ, được người dân ở lưu vực sông Nile tôn thờ.

Đây là một trong những vị thần quyền lực nhất của thế giới Ai Cập cổ đại, với ngoại hình là một người đàn ông cầm búa và đội mũ miện dài. Vào thời kỳ nền văn minh sông Nile phát triển rực rỡ nhất, Amun được xưng tụng là “Vua của các vị thần”, đem lại may mắn, công bằng và bảo vệ những người đi đường. Khi kết hợp với thần mặt trời Ra thành Amun-Ra, vị thần này còn trở nên mạnh mẽ hơn nhiều. Tại Thebes, cụm đền Karnak nổi tiếng có một đền thờ thần Amun lớn và quan trọng.

Amun - Vị thần tối cao
Amun – Vị thần tối cao
Amun - Vị thần tối cao
Amun – Vị thần tối cao

Thần Heru Wer (Horus)

Người Bảo Vệ Ai Cập: Ngài là vị thần mạnh mẽ nhất, được coi là vua của các vị thần, người dẫn dắt các Pharaoh (các vị Vua của Ai Cập) trên con đường trị vì đất nước. Thần Heru Wer là đại diện của bầu trời, thần có mình sư tử và đầu chim ưng. Tương truyền rằng, khi thần mở mắt phải mặt trời sẽ chiếu sáng chói chang, khi thần mở mắt bên trái ánh trăng sẽ soi tỏ mặt đất. Chính Ngài là người đứng sau hậu thuẫn cho thần Ra – vị thần cai quản bầu trời và mặt đất.

Mut – Nữ thần Mẹ

Được biết “Mut” trong tiếng Ai Cập có nghĩa là “Mẹ”, là một vị thần nguyên thủy của Ai Cập cổ đại và được biết đến như mẹ của các vị nữ thần và nhiều khía cạnh khác nhau trong nền văn hóa thay đổi qua hàng ngàn năm. Được miêu tả là trên đầu bà đội hai chiếc vương miện nó đại diện cho hai miền Thượng và Hạ Ai Cập. Và trong chữ tượng hình, người ta dùng hình con kền kền hoặc hình mèo, rắn để diễn tả thần Mut. Bà là một trong 8 vị thần Ogdoad tối cao và phối ngẫu của Amun.

Nữ thần Mut thay thế hình ảnh của thần Amaunet – một người vợ của Amun trong thời kỳ Trung vương quốc. Sau khi Amun trở thành vị thần đứng đầu thì bà trở thành Nữ hoàng của các vị thần trong thời kỳ Tân vương quốc. Khi Amun kết hợp với thần mặt trời Ra, Mut được mang danh hiệu “Con mắt của thần Ra” (các nữ thần khác như Sekhmet, Hathor, Tefnut, Bastet và Wadjet cũng nhận danh hiệu này). Bà cũng liên kết sức mạnh với nhiều nữ thần khác như Mut – Isis – Nekhbet, Mut – Wadjet (có khi là Sekhmet) – Bastet, hoặc Mut- Sekhmet – Bastet – Menhit.

Mut - Nữ thần Mẹ
Mut – Nữ thần Mẹ
Mut - Nữ thần Mẹ
Mut – Nữ thần Mẹ

Osiris – Vua của sự sống

Theo truyền thuyết thần Osiris là con cả của thần Mặt đất Zeb và thần Bầu trời Nut. Đây là vị thần cai quản thế giới bên kia, bởi người Ai Cập cổ đại tin rằng có một cuộc sống sau khi chết. Thần được miêu tả với nước da màu xanh. Ngoài ra ông còn là thần bảo vệ cây cỏ, mọi sự sống cũng như là người dâng nước cho con sông Nile. Osiris thường được miêu tả dưới dạng một xác ướp của con người với làn da trắng có thể tượng trưng cho phần thân xác ướp. Trong một miêu tả khác ông có da đen như màu sắc của các vị thần của thế giới bên kia. Osiris đôi khi được miêu tả là mang các mão triều khác có dạng phức tạp, nhưng vương miện trắng của vương triều Ai Cập hoặc vương miện Atef (vương miện trắng với lông đà điểu ở mỗi bên và đĩa ở đỉnh) là được biết đến nhiều nhất..

Osiris là một vị vua đã kết hôn với chị gái của mình là Isis. Khi ông bị người anh em họ xấu xa là Seth giết hại, Isis đã sử dụng phép thuật để đưa Osiris trở lại cuộc sống và giúp bà thụ thai, sinh ra một bé trai. Con trai vị vua này là Horus đã trả thù cho cái chết của cha mình khi giết chết người chú độc ác. Sau đó, con trai của Osiris trở thành vua của Ai Cập trong khi ông trở thành vua của người chết và là quan tòa của thế giới ngầm. Mỗi pharaoh Ai Cập sẽ là Osiris sau khi chết và lúc còn sống họ sẽ là hiện thân của thần Horus. Osiris cũng là vị thần thực vật và thường được tô vẽ màu xanh lá cây lên vùng da của mình. Đó là màu sắc tượng trưng cho sự phát triển và sự đổi mới.

Cai Quản Cõi Âm: Từng là vị thần cai quản thiên nhiên, ngài mang lại cho Ai Cập đất đai màu mỡ, vụ mùa bội thu, dạy cho người dân những kiến thức quan trọng như cách làm bánh, luật pháp,…Thần Usir được người dân Ai Cập cổ đại vô cùng kính trọng nên đã bị người em trai của mình Thần Set giết hại. Sau khi được vợ của mình là thần Aset hồi sinh nhưng do quá thất vọng thần đã ở lại và trị vì cõi âm với lòng khoan dung của mình. Thần Usir có hình dạng là người đàn ông quấn trong vải ướp xác với mũ miện trắng gắn lông chim, thần luôn mang theo mình một cây móc và một cây quyền trượng.

Osiris - Vua của sự sống
Osiris – Vua của sự sống
Osiris - Vua của sự sống
Osiris – Vua của sự sống

Anubis – Thần ướp xác các vị Thần

Tất cả các nền văn minh cổ đại đều tôn sùng một vị thần chết. Với Ai Cập cổ đại, vị thần đó là Anubis, người giám sát việc ướp xác và đánh giá sự xứng đáng của linh hồn một người ở thế giới bên kia. Với biểu tượng là một con chó đen hoặc một người đàn ông cơ bắp với đầu chó rừng đen, vị thần chết của người Ai Cập cổ đại được cho là vị thần giám sát mọi khía cạnh của quá trình chết. Ông tạo điều kiện cho việc ướp xác, bảo vệ mộ người chết và quyết định liệu một linh hồn có nên được ban cho sự sống vĩnh cửu hay không.

Thần Xác Ướp: Con trai của thần Set, từ nhỏ đã luôn quan tâm tới các linh hồn và ngài thấy mình như thuộc về họ, lý do này khiến ngài quyết định xuống cõi âm để cai quản người chết. Inpu mượn đầu của một con chó sa mạc nhưng cả thân ngài là màu đen thay vì màu vàng như màu lông của loài chó này vì màu đen là màu của cõi âm. Sau khi biết được thần Set cha mình đã giết thần Usir theo một cách ti tiện, Inpu đã nhường lại quyền cai quản cõi âm lại cho thần Usir để tỏ tấm lòng thành kính. Ngài chỉ còn bảo trợ cho trẻ mồ côi, các linh hồn phiêu bạt và trông coi việc tang lễ.

Hình ảnh tượng trưng của thần Anubis có lẽ bắt nguồn từ những con chó rừng đi lang thang có xu hướng đào bới và tha nhặt xác chết mới chôn. Đầu thần thường có màu đen thể hiện sự liên tưởng màu sắc của người Ai Cập cổ đại với sự phân huỷ hoặc đất châu thổ sông Nile. Ngày nay mặc dù chúng ta biết khá nhiều về Anubis, một số điều vẫn còn là bí ẩn. Tuy nhiên, có một điều chắc chắn: Anubis, vị thần chó rừng Ai Cập, đóng vai trò trung tâm trong việc xoa dịu nỗi lo lắng và niềm đam mê tự nhiên của người Ai Cập cổ đại về những gì xảy ra sau khi chúng ta trút hơi thở cuối cùng.

Anubis - Thần ướp xác các vị Thần
Anubis – Thần ướp xác các vị Thần
Anubis - Thần ướp xác các vị Thần
Anubis – Thần ướp xác các vị Thần

Ra – Thần mặt trời và ánh sáng

Ra là một thành phần hết sức quan trọng trong hệ thống các thần của người Ai Cập. Người ta nói rằng ông bắt đầu xuất hiện trên gò đất nguyên thủy nhỏ lên khỏi hồ nước Nun và đã tiến hành công cuộc sáng thế. Tuy nhiên, đôi khi ông được mô tả như một cậu bé từ đóa hoa sen hiện ra. Người Ai cập tin rằng mỗi ngày thần mặt trời lại được một lần sinh ra. Buổi sáng, sau khi tắm và ăn điểm tâm, ông lại bắt đầu cuộc hành trình đi ngang bầu trời trên chiếc thuyền của ông và dành ra mỗi ngày một giờ để kiểm tra một trong 12 khu vực của ông. Khi mặt trời lặn, người ta cho là thần Ra đang đi vào địa ngục cho đến sáng hôm sau thì lại được sinh ra. Suốt đêm vị thần tối cao này phải đánh nhau với kẻ thù là Apep, con rắn vũ trụ khủng khiếp ở địa ngục.

Ra có các người con là Shu, thần gió và Tefnut, nữ thần ẩm độ. Theo một câu truyện thần thoại thì hai vị thần nam nữ này đã biến mất để đi ngao du vũ trụ. Khi cuối cùng tìm được họ, thần Ra mừng rỡ quá, bật khóc lên. Những con người đầu tiên đã được tạo nên từ những giọt nước mắt này. Một truyện khác kể khi Ra đã thành một ông già chảy dài thì nữ thần Isis quyết định khám phá tên gọi bí mật của ông. Bà lấy đất trộn với nước dãi của ông nặn thành con rắn rồi đặt con rắn trên cạnh con đường mà vị thần lớn này hay đi. Khi thần Ra đi qua, con rắn cắn ông, truyền nọc đọc khiến ông hấp hối kêu la đau đớn. Isis chỉ chấp nhận chữa trị cho ông nếu ông nói thật tên mình. Thần Ra quá đau đớn nên cuối cùng phải đồng ý tiết lộ bí mật của mình. Isis hứa không nói điều bà biết cho bất cứ ai ngoài Horus và đã chữa lành cho thần Ra sau khi đọc được tên của thần này.

Ra - Thần mặt trời và ánh sáng
Ra – Thần mặt trời và ánh sáng
Ra - Thần mặt trời và ánh sáng
Ra – Thần mặt trời và ánh sáng

Thần Imhotep (Imuthes)

Thần Y và kiến trúc: Ông là vị bác sĩ, kĩ sư và kiến trúc sư đầu tiên của Ai cập. Thần Imhotep đã suy nghĩ về những lăng mộ trường tồn với thời gian và thiết kế ra Kim Tự Tháp – những công trình vĩ đại của người Ai Cập cổ đại.

Mọi người đều không thể tránh khỏi cái chết. Các thần cũng có không thể tránh khỏi; Set đã chứng tỏ điều này khi giết em trai Usir của mình.

Song người ta chết một cách thường xuyên – nó thuộc về bản tính tự nhiên của họ. Tuy nhiên, nếu khi ở trên đời người ta sống tốt, thì lúc chết, họ có cơ may được hưởng cuộc sống vĩnh hằng, nó kéo dài chừng nào thi thể của họ được chăm lo sao cho đúng những quy định chính xác, bao gồm quá trình ướp xác và trong lúc chôn cất. Những người giàu có được xây mộ đặc biệt, gọi là mastaba (lăng). Chúng được trữ đầy những đồ ăn thức uống dự trữ, để người chết không bao giờ bị đói.

Pharaoh, vị chúa tể của toàn Ai Cập, đặt cược nhiều nhất vào việc làm sao để thi thể của mình được chăm lo, vì sau khi chết ngài sẽ hợp nhất với một vị thần – và sẽ sống mãi với các quyền năng mà một vị thần có được. Nữ thần Heket, một trong các vợ của Khnum giúp các pharaoh sau khi chết bằng cách chỉ đường cho họ lên trời.

Và thế là các pharaoh bắt đầu xây những lăng mộ xứng với một vị thần. Mastaba của họ được xây ngầm với một mê cung những đường hầm dẫn đến một căn phòng ở giữa được phủ đá hoa cương, là nơi cất giữ thi thể người chết. Bên ngoài căn phòng này là các hành lang với những kho chứa, tất cả đều được trang trí đẹp bằng ngói men xanh. Mặt ngoài lăng được xây bằng gạch và bùn. Các pharaoh cho dựng những bia mộ cao – những chiếc cột nhọn đầu vĩ đại – bên ngoài lăng mộ mình, với các bức chạm trổ thích hợp, những con chim ưng đặc trưng. Những cấu trúc cao ngất ấy, những lăng mộ thích hợp ấy là nơi trú ngụ của pharaoh sau khi chết.
Gạch xây lăng mộ được làm từ bùn sông Nile phơi nắng. Các cảnh vẽ trên tường bên trong khắc họa những trò tiêu khiển điển hình, thường là những trò từng được người quá cố ưa thích.Gạch xây lăng mộ được làm từ bùn sông Nile phơi nắng. Các cảnh vẽ trên tường bên trong khắc họa những trò tiêu khiển điển hình, thường là những trò từng được người quá cố ưa thích.

Imhotep là một người rất có học thức thời Đệ Tam đế chế. Ông không ngừng học hỏi và tập hợp quanh mình những người biết viết, họ cùng nhau đàm đạo về bản thể của vũ trụ và các công trình của thế giới tự nhiên. Imhotep biết nhiều điều về cấu trúc của con người – cách thức mà cơ thể vận hành. Ông là một thầy thuốc và biết cách chiết xuất từ trái cây ra thứ chất lỏng để làm thuốc. Ông nhổ những chiếc răng hỏng và mổ xẻ các bộ phận cơ thể bị bệnh. Ông dạy cho mọi người hiểu máu truyền di trong cơ thể như thế nào và mỗi cơ quan đảm nhận nhiệm vụ gì. Imhotep cũng hiểu biết nhiều về cấu tạo các đồ vật do con người làm ra: các dụng cụ, giường tủ bàn ghế và ngôi nhà. Ông cũng dạy về những thứ đó. Ông sớm có được uy tín của một nhà thông thái và trở thành một thầy tế cao cấp ở thành phố Iunu.

Đó là một thời điểm khó khăn đối với Ai Cập. Bảy năm trôi qua mà nước sông Nile không dâng lên tràn ngập hai bờ sông. Nông dân trở nên tuyệt vọng, vì không có lũ lụt đất đai sẽ trở nên khô cằn. Hạt giống sẽ khô héo trước khi được gieo trồng. Nhiều cây đã bắt đầu bị lụi đi vì thiếu các dưỡng chất có trong nước. Các vụ thu hoạch đều thất bát. Người già rút lại chỉ ngồi dựa lưng vào tường, cử động càng ít càng tốt. Trẻ con kêu khóc. Người lớn đói lả không buồn lê bước. Chưa bao giờ sự yếu ớt và mong manh của cuộc sống lại hằn rõ như thế.

Với sự tận tâm của mình, học giả-thầy tế Imhotep đã nghĩ về các lăng mộ. Ông nghĩ về sự trôi chảy của thời gian, về tác dụng của gió và mưa. Và ông lo lắng. Gạch và bùn xây lăng mộ được mặt trời chói chang của Ai Cập hun cho khô cứng. Nhưng gạch và bùn đơn giản chỉ là gạch và bùn. Cuối cùng chúng sẽ tan vỡ. Một ngôi mộ pharaoh không tồn tại mãi mãi phỏng có ích gì?
Kim tự tháp Djoser là công trình cao nhất vào thời đó. Một bức tường cao gần mười mét bao quanh kim tự tháp cũng như các bãi đất rộng bằng cả một thành phố, với các ngôi đền và khoảng sân.Kim tự tháp Djoser là công trình cao nhất vào thời đó. Một bức tường cao gần mười mét bao quanh kim tự tháp cũng như các bãi đất rộng bằng cả một thành phố, với các ngôi đền và khoảng sân.

Thế là Imhotep khuyên Pharaoh Netjerikhet, thường được biết đến nhiều hơn với tên Djoser, xây một kiểu mộ mới, gồm những khối mộ xếp chồng lên nhau, mỗi cái lại nhỏ đi một chút so với cái ở dưới, sao cho chúng vươn lên thành các bậc. Mẹo mực cho tất cả đó là các khối sẽ được xây bằng đá. Suy cho cùng, đá vôi có vô thiên lủng ở Hạ Ai Cập, nhất là vùng gần bờ biển. Có thể mở mỏ khai thác đá vôi ở gần kinh đô Ineb-Hedj và xây lăng mộ đá – kim tự tháp hình bậc thang – ở khu nghĩa địa của Saqqara gần đó. Vả lại, đá vôi có màu trắng; được mài bóng nó sẽ bắt các tia mặt trời và thế là người ta có thể nhìn thấy vẻ huy hoàng của tòa kim tự tháp từ xa. Ngoài ra, một kim tự tháp đá sẽ tôn vinh các thần, và có thể họ sẽ chấm dứt nạn đói khủng khiếp này.

Đó là một ý tưởng cách mạng. Làm sao người ta có thể xây một kim tự tháp khổng lồ bằng đá nặng? Cái gì sẽ giữ cho nó khỏi sụp đổ mà chỉ bằng vào sức nặng? Imhotep bắt đầu với một ngôi mộ bình thường – một căn phòng ốp đá hoa cương vây quanh là các phòng xây bằng gạch và bùn. Ông bao phần bên trong này bằng một kim tự tháp gồm bốn bậc, mỗi lớp đều bằng đá vôi, rồi cuối cùng xây cao bên trên sáu tầng nữa.

Quả thực, những người đang trên đường đến kinh đô có thể trông thấy kim tự tháp khi còn ở cách xa vài ngày đường.

Cần 20.000 đến 30.000 lao động để xây dựng các kim tự tháp vĩ đại. Một số người làm quanh năm. Số khác là nông dân đến làm giúp trong mùa lũ, khi họ không thể làm đồng.Cần 20.000 đến 30.000 lao động để xây dựng các kim tự tháp vĩ đại. Một số người làm quanh năm. Số khác là nông dân đến làm giúp trong mùa lũ, khi họ không thể làm đồng.

Các kim tự tháp bậc thang này càng cao thì chúng càng giống với chiếc thang dẫn lên trời. Các dòng họ pharaoh, các triều đại, cảm thây tin chắc vào đời sau của vương triều. Và các kim tự tháp bậc thang này đã lát đường cho các kim tự tháp mặt nhẩn mà giờ đây đã trở nên quen thuộc với cả thế giới.

Kì tích xây dựng các kim tự tháp hình bậc thang nổi bật đến mức tên của Imhotep đã trở nên được thành kính trên khắp xứ sở, và gần hai nghìn năm sau ông được xem như một vị thần – vị thần y và kiến trúc. Theo nhiều cách, Imhotep là hiện thân tốt đẹp nhất của sự tri giác về Ai Cập cổ đại: mối quan tâm đến thánh thần kết hợp với sự chú trọng đến các nhu cầu của cơ thể, lí trí và tinh thần dưới mặt đất.

Horus – Thần Phục Thù

Horus là vị thần cai quản bầu trời mình người đầu chim ưng, con trai của Osiris và Iris. Do đó, ông nhìn mọi thứ dưới đôi mắt tinh anh của loài chim ưng. Horus đại diện cho sức khỏe, sự sống và sự tái sinh. Mắt phải của ông màu trắng, đại diện cho mặt trời và mắt trái của ông là màu đen, đại diện cho mặt trăng. Do đó, người dân Ai Cập đã đồng hóa mắt phải của Horus với thần mặt trời, thần Ra. Còn mắt trái của ông với thần mặt trăng, thần Thoth.

Con mắt thần Ra là biểu tượng cho sự chinh phục và đánh bại kẻ thù. Con mắt này cũng từng được sử dụng để tượng trưng cho một loạt nữ thần Ai Cập như Mut, Bastet, Hathor, Wadjet và Sekhmet. Mặc dù bị coi là biểu tượng của bạo lực, sự hủy diệt (như sức nóng của mặt trời), biểu tượng mắt thần Ra cũng được coi là biểu tượng cho sự bảo vệ. Do vậy, nó cũng thường xuất hiện trên các lá bùa hộ mệnh, trên tường nhà. Trong thời kỳ cổ đại, con mắt này thường xuất hiện như biểu tượng của quyền lực hoàng gia.

Horus là tên một vị thần cổ đại quan trọng nhất trong Thần thoại Ai Cập. Ông được tôn thờ từ ít nhất cuối thời tiền sử Ai Cập cho đến thời Ai Cập thuộc Hy Lạp và Ai Cập thuộc La Mã. Các hình dáng khác nhau của Horus được ghi lại trong lịch sử và những hình dáng này được xem như là các vị thần riêng biệt bởi các nhà Ai Cập học. Những hình dạng khác nhau này có thể có nhận thức khác nhau của cùng một vị thần nhiều tầng lớp trong đó các tính cách nào đó hoặc các mối quan hệ tổng hợp được nhấn mạnh, không nhất thiết phải đối lập nhưng bổ sung cho nhau, phù hợp với cách người Ai Cập cổ đại nhìn về nhiều khía cạnh của thực tại.[2] Horus thường được miêu tả như một con chim cắt, hoặc như một người đàn ông với một cái đầu chim cắt.

Hình thức được ghi lại sớm nhất của Horus là vị thần bảo hộ của Nekhen ở Thượng Ai Cập, là vị thần đầu tiên của Ai Cập được biết đến, đặc biệt liên quan đến các vị vua, trải qua thời gian được xem là một biểu hiện của Horus trong cuộc sống và Osiris trong cái chết.[1] Các mối quan hệ trong gia đình thường gặp nhất mô tả Horus: là con trai của Isis và Osiris, và ông ta đóng một vai trò quan trọng trong huyền thoại của Osiris, là người thừa kế Osiris và là đối thủ của thần Set, kẻ giết Osiris. Trong truyền thống khác, Hathor được xem như là mẹ của ông và đôi khi là vợ của ông. Horus có nhiều chức năng, đáng chú ý nhất là một vị thần của bầu trời, chiến tranh và săn bắn.

 

Horus - Thần Phục Thù
Horus – Thần Phục Thù
Horus - Thần Phục Thù
Horus – Thần Phục Thù

Thoth – Thần tri thức và thông thái

Thoth là vị thần đại diện cho sự thông thái và kiến thức, người bảo trợ cho Ai Cập. Đây là vị thần được tôn sùng nhất tại “xứ sở kim tự tháp”. Thoth, trong tín ngưỡng Ai Cập cổ đại, là vị thần Mặt Trăng, thời gian, cai quản về văn bản và kiến thức và là “Vị thần của Thánh thư”, người mang trong mình trí tuệ vô biên. Thoth là đại quan của Osiris , vị thần của thảo mộc và người chết. Vì có kiến thức thần bí nên Thoth đã từng phụ giúp đắc lực trong việc mai táng Osiris. Là người ghi chép và giữ vai trò khách quan như một vị “trọng tài” giữa thiện và ác ở thế giới ngầm cũng như ghi lại những phán quyết ở cổng Maat.

Trong thần thoại Ai Cập, Thoth là một thiện thần đứng về phía của Osiris, thần luôn bảo vệ Osiris truớc sự công kích của Seth. Thoth cũng là nguời giúp Isis hồi sinh cho Osiris và khiến ông trở thành chúa tể của thế giới nguời chết. Sức mạnh vô biên của trí tuệ của thần Thoth còn giúp cho con người thoát mọi gông cùm, kể cả gông cùm của ác thần Seth. Cũng chính Thoth là nguời đã che giấu Horus thoát khỏi sự săn lùng của Seth và giúp Horus giành lại đuợc vuơng vị Ai Cập. Các pháp sư đã tôn thờ Thoth như 1 đấng pháp thuật cao minh, nguời mà sẽ cho họ con đường để tới đuợc những phép thuật giúp có pháp lực mạnh không kém các vị thần.

Thoth (Tehuty, Tahuti, Tehuti, Techu, Tetu), là vị thần cai quản Mặt Trăng trong tín ngưỡng Ai Cập cổ đại. Ông là thần của pháp thuật, văn tự và kiến thức, được gọi là “Vị thần của Thánh thư”.

Ông thường xuất hiện với hình dạng một người đàn ông với cái đầu của loài cò quăm, hay một con khỉ đầu chó (con vật thiêng của Ai Cập).

Theo thần thoại, ông được xem là một vị thần sáng tạo. Dưới hình dạng một con cò quăm, ông đã ấp một quả trứng, và vị thần mặt trời Ra nở ra từ đó. Thoth được cho là đã tự tạo nên mình thông qua sức mạnh của lời nói[1]. Khi Thoth cất tiếng hát, 8 vị thần Ogdoad được sinh ra, đó là Nun – Naunet, Heh – Hauhet, Kuk – Kuaket, và Amun – Amunet[1].

Mặt trăng và mặt trời ban đầu được coi là mắt trái và phải của Horus. Trong trận giao tranh với người chú, Set, Horus bị Set xé rách mắt trái. Thoth đã dùng phép phục hồi con mắt của ông. Về sau, Thoth trở thành vị thần đại diện cho mặt trăng, có lẽ vì cái mỏ quặp của cò quăm được liên tưởng như vầng trăng lưỡi liềm. Các nhà khảo cổ đã tìm thấy hàng ngàn xác ướp của loài cò quăm châu Phi được chôn vào thời Hậu nguyên (664 – 332 TCN)

Trong khi Osiris và Isis là người đã mang nền văn minh đến cho nhân loại, thì Thoth là người tạo nên các văn bản về y học, nghi lễ và pháp thuật. Ông thậm chí được cho là đã phát minh ra âm nhạc (liên kết với Hathor). Ông còn là thần bảo trợ của những người ghi chép. Theo truyền thuyết, Seshat vợ ông mới là người sáng tạo nên chữ viết và con số, Thoth là người dạy cho người dân cách viết và đọc. Ông cùng vợ mình chịu trách nhiệm trông coi “Thư viện của các vị thần”.

Ông có trách nhiệm ghi chép phán quyết của tòa án xét xử người chết dưới địa ngục Duat và là một trong 42 vị thẩm phán tối cao. Thoth được gọi với nhiều tên như “Vị thần của sự cân bằng”. Ngoài ra, ông cũng là người ghi chép những chuyện của các vị thần, nên được gọi là “Giọng nói của Ra” hay “Cố vấn của Ra” (cùng với Ma’at), và thường cùng Ra đi trên con thuyền Mặt trời. Người ta cho rằng, Thoth được Ra cho quyền cai trị một phần của địa ngục, đại diện cho Ra ở thế giới bên kia Lúc này thì Ma’at lại được xem là vợ ông

Thoth - Thần tri thức và thông thái
Thoth – Thần tri thức và thông thái
Thoth - Thần tri thức và thông thái
Thoth – Thần tri thức và thông thái

Hathor – Thần của tình mẫu tử

Hathor là thần của tình mẫu tử cao cả và thiêng liêng. Ngài đưa những người đã chết về nơi họ đầu thai. Hathor là tên các vị nữ thần Ai Cập xinh đẹp nhất. Nàng là con gái ruột của thần Ra. Hathor là biểu tượng cho tình mẫu tử cùng tình yêu của người con gái. Ngài còn được người dân Ai Cập cổ đại phong là vị thần của khiêu vũ và âm nhạc. Người dân Ai Cập tin rằng, thần Hathor sẽ ban phước lành cho những người phụ nữ khi họ có bầu và sau sinh. Nàng luôn đem lại niềm vui, âm nhạc và khiêu vũ đến cho mọi người. Chăm sóc các bà mẹ và trẻ em, nuôi dưỡng người sống và tiễn đưa người chết xuống địa ngục, đó là nhiệm vụ của nàng.

Hathor là một nữ thần của người Ai Cập cổ đại. Bà được biết đến với cái tên “Người vĩ đại với nhiều tên gọi”, vì sự xuất hiện của bà trong nhiều vai trò khác nhau, từ sự sống cho đến cái chết. Hathor là vị thần rất quan trọng trong tôn giáo Ai Cập xưa kia.

Nữ thần Hathor được miêu tả là một người phụ nữ, luôn xuất hiện với chiếc đĩa Mặt trời và cặp sừng bò trên đầu. Bà gắn liền với màu đỏ (màu của niềm đam mê) và màu ngọc lam (màu thiêng của nữ thần). Hình ảnh con bò là biểu tượng phổ biến nhất khi gặp ở Hathor, hiếm khi bà xuất hiện dưới dạng khác.

Thần của tình mẫu tử – Hathor có lối cư xử từ tốn, tính cách dịu dàng. Người luôn đối xử tốt với toàn bộ nhân sinh nên được người dân Ai Cập yêu quý và ca ngợi. Mỗi một vị thần sinh ra đều thực hiện một nhiệm vụ cao cả và thiêng liêng của mình. Và tên các vị thần Ai Cập luôn được người dân nơi đây yêu mến, sùng bái và thờ cúng rất long trọng. Hi vọng, với những chia sẻ trên sẽ giúp các bạn có được những thông tin hữu ích về nền văn hóa của đất nước Ai Cập cổ đại.

Khi thần Ra còn cai trị dưới nhân thế, loài người âm mưu chống lại thần. Nghe được chuyện này, ngài phẫn nộ nên đã phái thần Mắt (“Con mắt của Ra”), xuống giết chết bọn họ. Thần Mắt mang hình thức của nữ thần sư tử cái Sekhmet, lao thẳng vào đám người xấu xa và tiêu diệt họ trong một cuộc tắm máu. Cuối cùng thần Ra thấy việc tàn sát như thế đã đủ nên ra lệnh ngưng cuộc giết chóc.

Để chấm dứt cuộc tàn sát say sưa của Sekhmet, thần Ra đã tưới ướt bãi chiến địa bằng hàng nghìn lít bia pha với nước trái lựu. Sekhmet khát máu uống no thứ nước màu đỏ tươi mà nó tưởng là máu và bị say xỉn không còn tấn công được nữa. Nữ thần ngủ thiếp đi trong 3 ngày. Khi tỉnh dậy, Ra đổi tên nàng thành Hathor và nàng trở thành nữ thần của tình yêu và hạnh phúc.

Bà thường được cho là đồng nhất với nữ thần Isis. Tuy nhiên, 2 vị nữ thần này không hoàn toàn giống nhau. Isis do phải chịu đựng cái chết của chồng và một mình chăm sóc Horus, nên bà có lòng thương hại và thấu cảm với người dân. Trong khi đó, Hathor là hiện thân của quyền lực và thành công, quyết theo đuổi mục tiêu đến cùng. Khi xuất hiện dưới hình dạng nữ thần Sekhmet, bà đã tàn sát dân chúng trong cuộc chiến đẫm máu.

Một truyền thuyết khác kể rằng, sau cơn say đó, người đầu tiên Sekhmet nhìn thấy sau khi tỉnh giấc là Ptah và bà đem lòng yêu vị thần này. Hai người có với nhau một người con trai, đó là thần Nefertem – vị thần y học và sắc đẹp

Để tưởng niệm sự kiện này, hàng năm vào ngày “Lễ Hathor” người ta thường uống những vò bia lớn cùng với nước trái lựu

Hathor - Thần của tình mẫu tử
Hathor – Thần của tình mẫu tử
Hathor - Thần của tình mẫu tử
Hathor – Thần của tình mẫu tử

Sekhmet – Nữ thần chiến tranh

“Sekhmet” bắt nguồn từ ngôn ngữ Ai Cập và mang nghĩa là “quyền lực” hay “ý chí”. Thần Sekhmet của người Ai Cập có đầu hình sư tử, đại diện cho thế lực đen tối của Mặt trời, là biểu tượng của chiến tranh và sự báo thù. Tuy nhiên, nhiệm vụ chính của thần là bảo vệ chiếc đĩa Mặt trời. Đây là một trong những mâu thuẫn kỳ quặc trong câu chuyện về thần Sekhmet khi mà bà được mệnh danh là ma cà rồng đầu tiên.

Sekhmet (cũng viết là Sachmis, Sakhmet, Sekhet, hoặc Sakhet) là một nữ thần chiến tranh của Ai Cập cổ đại. Tên bà có nghĩa là “Người mạnh mẽ” hay “Nữ thần của nỗi khiếp sợ”. Bà có cái đầu của sư tử, đội đĩa mặt trời trên đầu, tay cầm quyền trượng và biểu tượng ankh. Một số sử gia cho rằng, thần Sekhmet đến từ Sudan (phía nam Ai Cập cổ đại trước kia), nơi có nhiều sư tử

Sekhmet bị ám ảnh bởi màu đỏ và luôn xuất hiện trong những trang phục có màu đỏ. Vì vậy Sekhmet hay được biết đến với cái tên “The Red Lady”. Trong các trận chiến, bà phục vụ như một vị thần chiến tranh và giúp bảo vệ các Pharaoh. Người ta tin rằng nữ thần Sekhmet đã cứu cả nhân loại bằng cách uống hết máu tại dòng sông Nin. Thần Ra nhận ra không có cách nào dừng Sekhmet khỏi cơn khát máu. Ngài ra lệnh cho người dân nhuộm đỏ 7.000 vò rượu rồi đặt trên đất. Thần Sekhmet đã tin rằng đó là máu và uống đến khi say mèm. Lúc này, thần Ra mới có thể biến nữ thần trở lại làm thần tình yêu Hathor (mang hình dạng con bò cái).

Sekhmet đại diện cho cái nóng gắt của mặt trời vào giữa trưa, vì thế bà được gọi với cái tên Nesert, tức “ngọn lửa” và là vị thần khắc nghiệt[1]. Hơi thở của bà được cho là đã tạo nên những vùng sa mạc khô cằn của Ai Cập. Bà còn biết đến với tên gọi “Nữ thần của bệnh dịch”, tương truyền bà sẽ gây bệnh cho những ai có ý chọc tức bà

Tuy nhiên, Sekhmet cũng là vị thần liên quan đến y học, là bậc thầy chữa bệnh, thần của các bác sĩ và các thầy tư tế của Ai Cập, vì thế bà còn có tên gọi “Người phụ nữ của sự sống”. Sách chết đề cập tới Sekhmet như một vị thần hủy diệt, nhưng bà lại được chép là người bảo vệ cho nữ thần Ma’at – vị thần của công bằng và pháp lý, với tên gọi “Người yêu quý Ma’at và ghét cái ác”.

Theo truyền thuyết, thần Ra tức giận vì nhân loại không còn tôn trọng pháp luật nên đã phái Hathor, con gái ngài xuống dương gian trừng phạt họ. Hathor đã hiện thân dưới dạng Sekhmet, biến thành sư tử cái và tàn sát đám người đó trong biển máu. Để chấm dứt cuộc tàn sát say sưa của Sekhmet, thần Ra đã tưới ướt bãi chiến địa bằng hàng nghìn lít bia pha với nước trái lựu. Sekhmet khát máu uống no thứ nước màu đỏ tươi mà nó tưởng là máu và bị say xỉn không còn tấn công được nữa.

Các văn tự cổ chép rằng, những Pharaoh đều được sinh ra bởi nữ thần Sekhmet (Vương thiều thứ 5). Ramesses II đã lấy Sekhmet làm biểu tượng cho sức mạnh quân đội của ông ta. Vua Amenhotep III, cha của Akhenaton rất tôn sùng vị thần này. Ông đã cho làm hàng trăm bức tượng nữ thần Sekhmet để bảo vệ đền thờ của mình. Để xoa dịu cơn thịnh nộ của bà, các nữ tu đã dâng mỗi một bức tượng làm vật hiến tế vào các ngày trong năm. Đó chính là lý do giải thích tại sao có rất nhiều tượng của thần còn tồn tại

Sekhmet - Nữ thần chiến tranh
Sekhmet – Nữ thần chiến tranh
Sekhmet - Nữ thần chiến tranh
Sekhmet – Nữ thần chiến tranh

Geb – Thần Đất

Geb là vị thần của Trái đất. Ông là con của thần không khí Shu và nữ thần độ ẩm Tefnut, là cháu của Atum-Ra. Ông là anh/em và là chồng của nữ thần bầu trời Nut. Cả 2 có với nhau 4 người con: Osiris, Isis, Set, Nephthys. 2 người cháu của ông là Horus và Anubis. Ông được miêu tả trên các bức vẽ là một người đàn ông đội vương miện Atef, hoặc đội một con ngỗng trên đầu – con vật thiêng của thần. Thần này thường được mô tả là có râu ria xồm xoằm, nằm dưới chân thần Shu. Ông đôi khi được tô màu xanh lục ý muốn nói cây cỏ từ thân mình mọc lên. Thỉnh thoảng ông được thấy đi cùng một con ngỗng hoặc dưới hình dạng là một con bò mộng.

Geb (hay Seb, Keb) là một vị thần trong tôn giáo Ai Cập cổ đại. Ông là một trong Bộ chín vị thần vĩ đại của Heliopolis.

Geb là vị thần của Trái Đất. Ông là con của thần không khí Shu và nữ thần độ ẩm Tefnut, là cháu của Atum/Ra. Ông là anh/em và là chồng của nữ thần bầu trời Nut. Cả hai có với nhau 4 người con: Osiris, Isis, Set, Nephthys. 2 người cháu của ông là Horus và Anubis.

Ông được miêu tả trên các bức vẽ là một người đàn ông đội vương miện Atef, hoặc đội một con ngỗng trên đầu – con vật thiêng của thần. Ông đôi khi được tô màu xanh lục, ý muốn nói là cây cỏ từ thân mình mà mọc lên.

Là một vị thần của mặt đất, ông liên kết với những mạch nước ngầm, những thảm thực vật phát triển trên cơ thể mình. Ông có trách nhiệm giữ những lăng mộ và cũng tham gia vào phiên tòa xét xử tại “Đại sảnh của Ma’at”. Những linh hồn bị kết tội sẽ bị ông giam giữ vĩnh viễn dưới lòng đất. Geb thường được xem là một vị thần tốt bụng, giúp cho con người có huê lợi ngoài đồng và chữa lành bệnh tật cho họ. Geb là vị pharaoh thứ 3 của Ai Cập, đứng sau Atum/Ra và Shu. Sau khi Osiris – vị pharaoh thứ 4 bị Set giết hại, ông đã ủng hộ việc đưa cháu mình là Horus lên ngôi. Các pharaoh đều tự nhận mình là “Người thừa kế của Geb”. Để đánh dấu sự lên ngôi của một vị pharaoh, người ta thả 4 con ngỗng ở 4 góc trời với ý nghĩa cầu chúc may mắn cho vị vua mới.

Là một vị thần của mặt đất, ông liên kết với những mạch nước ngầm, những thảm thực vật phát triển trên cơ thể mình. Ông có trách nhiệm giữ những lăng mộ và cũng tham gia vào phiên tòa xét xử tại “Đại sảnh của Ma’at”. Những linh hồn bị kết tội sẽ bị ông giam giữ vĩnh viễn dưới lòng đất. Geb thường được xem là một vị thần tốt bụng, giúp cho con người có huê lợi ngoài đồng và chữa lành bệnh tật cho họ

Geb là vị pharaoh thứ ba của Ai Cập, đứng sau Atum/Ra và Shu. Sau khi Osiris – vị pharaoh thứ 4 bị Set giết hại, ông đã ủng hộ việc đưa cháu mình là Horus lên ngôi. Các pharaoh đều tự nhận mình là “Người thừa kế của Geb”

Để đánh dấu sự lên ngôi của một vị pharaoh, người ta thả bốn con ngỗng ở 4 góc trời với ý nghĩa cầu chúc may mắn cho vị vua mới

Geb - Thần Đất
Geb – Thần Đất
Geb - Thần Đất
Geb – Thần Đất
Click to rate this post!
[Total: 1 Average: 5]